BAKI,VOA
1994-cü il iyulun 5-də amerikalı sahibkar və Prinston Universitetinin məzunu Ceff Bezos sonradan dünyanın ən böyük elektron ticarət platformalarından birinə çevriləcək şirkətin əsasını qoyub.
Şirkət fəaliyyətə "Cadabra" adı ilə başlayıb. Ad məşhur "Abrakadabra" ifadəsindən götürülsə də, daha sonra "Amazon" adı seçilib. İlk mərhələdə şirkət ABŞ-ın Vaşinqton ştatının Bellvyu şəhərində Bezosun qarajından fəaliyyət göstərən onlayn kitab mağazası idi.
1995-ci ildə Amazon internet üzərindən fəaliyyətə başlayıb. Həmin dövrdə Ümumdünya Şəbəkəsi hələ inkişafının ilkin mərhələsində olsa da, şirkət qısa müddətdə sürətlə böyüməyə başlayıb.
1997-ci ildə Amazon səhmlərini ilkin kütləvi təklif vasitəsilə fond bazarına çıxarıb. İki il sonra isə fəaliyyət sahəsini genişləndirərək kitablarla yanaşı musiqi albomları və videoməhsulların satışına da başlayıb.
2000-ci ildə platforma üçüncü tərəf satıcılarının da məhsullarını təqdim edə bilməsi üçün açılıb. Bu addım Amazonun dünyanın ən böyük elektron ticarət bazarlarından birinə çevrilməsində mühüm rol oynayıb.
Şirkətin inkişafındakı mühüm mərhələlərdən biri 2006-cı ildə bulud hesablama xidmətləri təqdim edən Amazon Veb Xidmətlərinin yaradılması olub. Sonrakı illərdə bu istiqamət şirkətin ən gəlirli fəaliyyət sahələrindən birinə çevrilərək əməliyyat mənfəətinin böyük hissəsini formalaşdırıb.
Amazon 2005-ci ildə sürətli və ödənişsiz çatdırılma kimi üstünlüklər təqdim edən "Amazon Prime" abunə xidmətini istifadəyə verib. 2007-ci ildə isə şirkət ilk "Kindle" elektron kitab oxuyucusunu bazara çıxarıb və rəqəmsal nəşriyyat sahəsində yeni mərhələnin əsasını qoyub.
Şirkət sonrakı illərdə fəaliyyətini daha da genişləndirərək müxtəlif sahələrdə fəaliyyət göstərən şirkətləri satın almağa başlayıb. Bunlardan ən böyüklərindən biri 2017-ci ildə 13,7 milyard ABŞ dollarına alınan "Whole Foods" supermarketlər şəbəkəsi olub.
2021-ci ildə Ceff Bezos şirkətin baş icraçı direktoru vəzifəsindən ayrılıb və Amazonun İcraçı İdarə Heyətinin sədri vəzifəsini icra etməyə başlayıb.
Bezos 2013-cü ildə verdiyi müsahibələrin birində Amazonun uğurunu üç əsas prinsipə bağlayıb. Onun sözlərinə görə, şirkət illər ərzində müştərini hər zaman ön planda saxlamaq, davamlı yeniliklər etmək və uzunmüddətli düşünərək səbirli olmaq strategiyasına sadiq qalıb. Məhz bu yanaşma Amazonun kiçik qaraj biznesindən qlobal texnologiya və elektron ticarət nəhənginə çevrilməsində əsas rol oynayıb.
