BAKI, AzerVoice, Orxan Qədirzadə
ABŞ Prezidenti Donald Tramp Kanadanın Baş naziri Mark Karninin yeni yaradılan “Sülh Şurası”na qoşulması ilə bağlı dəvətini geri götürüb və bu addım iki ölkə arasında gərginliyi daha da artırıb.
AzerVoice xəbər verir ki, Trampın qərarı Karninin Davosda keçirilən Dünya İqtisadi Forumunda ABŞ-ın “Amerika əvvəlcə” siyasətini və qaydalara əsaslanan beynəlxalq nizamın dağıdılmasını açıq şəkildə tənqid etməsindən sonra verilib. Karninin çıxışı Vaşinqtonun yeni xarici siyasət kursuna qarşı açıq çağırış kimi qiymətləndirilib.
ABŞ Prezidenti Tramp özünün “Truth Social” platformasında paylaşdığı mesajda Karnini məlumatlandıraraq bildirib ki, Kanada “dünyanın ən nüfuzlu liderlərini bir araya gətirəcək” “Sülh Şurası”na artıq dəvət olunmur. Ağ Evə yaxın mənbələrə görə, bu addım Karninin Davosdakı sərt ritorikasına birbaşa cavab xarakteri daşıyır.
Məlumata əsasən, Tramp administrasiyası ən azı 50 ölkəni “Sülh Şurası”na dəvət edib və bu qurumu qlobal münaqişələrin həlli üçün Birləşmiş Millətlər Təşkilatına alternativ platforma kimi formalaşdırmağı planlaşdırır. Lakin daimi üzvlük üçün 1 milyard dollar ödəniş tələbi və Trampın Şura üzərində geniş səlahiyyətlər əldə etməsi beynəlxalq ictimaiyyətdə ciddi narahatlıq yaradıb.
Kanada mediası yazır ki, Mark Karni ilkin mərhələdə Şuraya qoşulmağa meyilli olub, lakin maliyyə şərtləri və Fransa Prezidenti Emmanuel Makron, Almaniya kansleri Fridrix Merts kimi liderlərin imtinasından sonra mövqeyini dəyişib. Trampın dəvəti geri çəkməsi isə Vaşinqton–Ottava münasibətlərində yeni diplomatik gərginlik mərhələsi kimi qiymətləndirilir.
Analitiklər bildirirlər ki, bu addım ABŞ və Kanada arasında ticarət, təhlükəsizlik və regional əməkdaşlıq sahələrinə də mənfi təsir göstərə bilər. Xüsusilə ABŞ–Meksika–Kanada Azad Ticarət Sazişinin gələcəyi ilə bağlı qeyri-müəyyənliklərin artdığı vurğulanır.
