TUSAŞ şirkəti “HÜRKUŞ” təlim təyyarəsinin Türkiyə Hərbi Hava Qüvvələrinə ilk rəsmi təhvil-təslimini avqust ayının başlanğıcında həyata keçirməyi planlaşdırır. Bu barədə şirkətin CEO-su doktor Mehmet Demiroğlu “Farnborough” Beynəlxalq Aviasiya Sərgisindəki (FIA) mətbuat brifinqində məlumat verib.
ArabAZ xəbər verir ki, Artıq bir “HÜRKUŞ” Türkiyə Hərbi Hava Qüvvələrinə təhvil verilib. Lakin təyyarədən hazırda əsasən təlimçi pilotlar təlim proqramını tərtib etmək və genişmiqyaslı təhvil-təslimə hazırlaşmaq məqsədilə istifadə edirlər.
Demiroğlu beynəlxalq media mənsublarına: “Avqustun əvvəlində ilk təyyarənin rəsmi təhvil-təslimi reallaşacaq”, – deyə bildirib.
Bu fərq onu göstərir ki, hərbi hava qüvvələrinin sərəncamındakı mövcud təyyarə yalnız istismara hazırlıq mərhələsinə xidmət edir. Rəsmi qəbul və təhvil prosesi isə məhz avqustun əvvəlində təhvil veriləcək təyyarə ilə başlayacaq.
Demiroğlu ilk partiyaya neçə təyyarənin daxil ediləcəyini və növbəti təhvillərin dəqiq vaxtını açıqlamaqdan çəkinib.
Köhnə qırıcılar və TUSAŞ platformaları arasında birgə fəaliyyət (MUM-T) imkanı
“TurDef” nəşri əvvəlki nəsil qırıcıların “ANKA-III” və “SÜPER ŞİMŞEK” kimi yeni növ pilotsuz platformalarla birgə işləmə (MUM-T) imkanları barədə sual ünvanlayıb.
Demiroğlu BAE Systems ilə bu yaxınlarda imzalanmış anlaşma memorandumuna istinad edərək bu ehtimalı istisna etməyib.
“Bildiyiniz kimi, keçən il BAE Systems ilə bu istiqamət də daxil olmaqla müxtəlif sahələrdə əməkdaşlıq müqaviləsi bağlamışıq. “ANKA-III”ün “Typhoon” və ya digər mövcud platformalarla birgə tətbiqi hələlik konkret layihə şəklini almayıb.”-deyə o qeyd edib.
“HÜRJET”in uçuş vaxtı 500 saata çatır
“HÜRJET” qabaqcıl reaktiv təlim və yüngül döyüş təyyarəsi proqramına toxunan Demiroğlu, iki uçuş prototipinin ümumilikdə 500 saata yaxın havada olduğunu diqqətə çatdırıb.
O: “HÜRJET proqramı çox uğurla irəliləyir. İki prototipimiz artıq 500 uçuş saatına yaxınlaşıb”, – deyə əlavə edib.
Hazırda daha dörd prototip hazırlanır və onların 2026-cı ilin sonunadək uçuşlara başlayacağı gözlənilir. Avia-parkın genişlənməsi sınaq, kvalifikasiya və konfiqurasiya işlərini sürətləndirəcək.
TUSAŞ həmçinin bu tək mühərrikli təyyarənin yüngül hücum və gəmi bazalı variantları üzərində işləyir.
Demiroğlu: “Yenə tək mühərrikli konsept əsasında yüngül hücum və Hərbi Dəniz Qüvvələri üçün nəzərdə tutulan modifikasiyaları hazırlayırıq”, – deyib.
Hazırda “HÜRJET” “General Electric F404” mühərriki ilə təchiz olunur. CEO bildirib ki, gələcək versiyalarda daha böyük dartı qüvvəsi tələb olunarsa, eyni mühərrik ailəsindən olan başqa analoqa üstünlük verilə bilsin. Çünki F404 və F414 mühərrikləri müxtəlif güc rejimlərinə köklənmiş eyni platformadır.
TUSAŞ CEO-su Mehmet Demiroğlu KAAN, HÜRJET, HÜRKUŞ və T70 layihələrində son durumu açıqlayıb. KAAN üçün 80 mühərriyə ixrac lisenziyası alınıb, HÜRKUŞ təhvili runs avqustda başlayır.
Buradan görünür ki, TUSAŞ döyüş versiyalarından ən azı birində daha yüksək gücə ehtiyac duyulacağını nəzərə alır. Həmçinin gəmi bazalı variantın STOBAR/CATOBAR uçuş-eniş sistemlərinə uyğunlaşdırılması üçün daha güclü mühərriklə təchiz edilməsi gözləniləndir.
“KAAN” prototipləri üçün 10 ədəd F110 mühərriki hazırdır
“KAAN” milli döyüş təyyarəsi layihəsindən danışan Demiroğlu, TUSAŞ-ın anbarında prototiplər üçün artıq 10 ədəd “General Electric F110” mühərrikinin mövcudluğunu qeyd edib.
“İnventarımızda prototiplər üçün 10 ədəd F110 mühərriki var”, — deyə o vurğulayıb.
Demiroğlu əlavə 80 mühərrik üçün ixrac icazəsinin iyulun 9-da rəsmən təsdiqləndiyini bildirib:
“Deyə bilərəm ki, iyulun 9-u etibarilə daha 80 mühərrik üçün ixrac lisenziyasını əldə etdik. Qalan məsələlər sırf prosedurdur.”
- İraq diplomatiyasının ən tanınmış siması – Tariq Əziz kimdir?
- Ərəb Əmirliklərində yol infrastrukturu genişləndirilir
- İsraillə təhlükəsizlik sazişi üzərində işləyirik – Əhməd əş-Şəraa
- Livanda qeyri-qanuni silah problemi necə həll olunacaq?
- Səudiyyə Ərəbistanı 2026 İKT indeksində dünyada birinci oldu
TUSAŞ mühərrik tədarükünü “KAAN”ın istehsal qrafikinə uyğunlaşdırmaq üçün “GE Aerospace” şirkəti ilə sıx əməkdaşlıq edəcək. Şirkət rəhbəri seriyalı istehsala hələ iki-iki yarım il vaxt qaldığını və mühərriklərin gecikməyəcəyini bildirib.
F110 mühərrikləri “KAAN”ın sınaq və ilkin istehsal mərhələsini təmin edəcək. Türkiyə isə təyyarənin növbəti mərhələləri üçün yerli mühərrik üzərində işi davam etdirir.
“T70” müqaviləsi əlavə 39 helikopteri əhatə edir
“T70” Ümumi Təyinatlı Helikopter proqramına dəyməyən Demiroğlu, TUSAŞ və “Sikorsky” şirkətlərinin 2026-cı ilin əvvəlində əlavə 39 helikopter üzrə razılığa gəldiklərini diqqətə çatdırıb:
“Bu il “Sikorsky” ilə daha 39 ədəd helikopter üçün anlaşdıq və proqram üzrə ixrac lisenziyasını aldıq. Bu sahədə heç bir problem yoxdur.”
“T70” helikopteri “Sikorsky S-70i Black Hawk” bazasında Türkiyədə yerli avionika və müdafiə sistemləri ilə istehsal olunur.
Demiroğlu ABŞ-ın CAATSA sanksiyalarından doğan problemləri aradan qaldırmaq üçün son istifadəçi şərtlərində dəyişiklik edildiyini diqqətə çatdırıb, lakin detalları və təhvil qrafikini açıqlamayıb.
