BAKI,VOA,Filmoskop, Fərid Mikayılov
Filmoskop rubrikasında bu dəfə detektiv janrının qaydalarını dəyişən, tamaşaçını qatilin kimliyindən çox, araşdırmanın gətirdiyi psixoloji aşınma ilə sarsıdan bir şahəsəri — rejissor Devid Finçerin "Zodiac" (Zodiak) filmini təhlil edirik. Real hadisələrə əsaslanan bu ekran işi, Amerika tarixinin ən müəmmalı silsilə qatillərindən birinin izinə düşən üç adamın həyatını necə alt-üst etdiyini anladır.
Filmin geniş süjet xətti
Film 1960-cı illərin sonunda San-Fransiskoda bir qatilin təsadüfi insanlara hücum etməsi və qəzetlərə şifrəli məktublar göndərməsi ilə başlayır. Özünü "Zodiac" adlandıran bu qatil, polis və mətbuatla amansız bir zəka oyunu oynayır. Hekayənin mərkəzində bu işə fərqli pəncərələrdən baxan üç şəxs dayanır:
Robert Qreysmit (Jake Gyllenhaal): Qəzetin utancaq karikaturaçısı, şifrələri həll etməyə çalışan və zamanla bu işi həyatının yeganə məqsədinə çevirən adam.
Pol Eyveri (Robert Downey Jr.): Cinayət xəbərləri yazan, parlayan, lakin bu işin gərginliyi altında çökən jurnalist.
Deyv Toşki (Mark Ruffalo): Qatili tutmaq üçün illərini xərcləyən, lakin sistemin və dəlillərin kifayətsizliyi qarşısında çarəsiz qalan müstəntiq.
Film onilliklər boyu davam edir. Digər detektiv filmlərindən fərqli olaraq, "Zodiac" tamaşaçıya asan bir cavab və ya qəti bir sonluq vəd etmir. Əksinə, biz araşdırmanın necə dalana dirəndiyini, Qreysmitin ailəsini və karyerasını itirmək bahasına olsa da həqiqəti tapmaq ehtirasını izləyirik. Filmin gərginliyi qanlı səhnələrdən deyil, arxivlərin tozlu qovluqlarından, künc-bucaqda qalan şahid ifadələrindən və "qatil bəlkə də yanımızdadır" qorxusundan qaynaqlanır.
İstehsal və Texniki Mükəmməllik
Baş rollarda: Ceyk Cillenhol, Robert Dauni Jr. və Mark Ruffalo arasındakı üçlü dinamika möhtəşəmdir. Xüsusilə Cillenholun obrazının film boyu keçirdiyi dəyişiklik — sadə maraqdan dəlilik həddindəki obsesiyaya keçid çox inandırıcıdır.
Rejissor işi: Devid Finçer bu filmdə rəqəmsal çəkilişin imkanlarından istifadə edərək 1970-ci illərin San-Fransiskosunu milimetrik dəqiqliklə bərpa edib. Onun mükəmməllik axtarışı (hər səhnənin dəfələrlə çəkilməsi) filmin ruhundakı obsesiya ilə tam üst-üstə düşür.
Filmin vurğuladığı əsas məqamlar
Həqiqətin Qiyməti: Bir sirri açmaq üçün insanın nələri qurban verə biləcəyi.
Məlumatın Xaosu: Həddindən artıq dəlilin və yanlış istiqamətləndirmənin ədaləti necə gecikdirməsi.
Tapılmayan Qatil: Bəzən ən böyük qorxunun cavabsız qalan suallar olması həqiqəti.
