BAKI,AzerVoice, Orxan Qədirzadə
Qaradənizdə enerji təhlükəsizliyi ilə bağlı vəziyyət kəskinləşib. Məlumatlara görə, Rusiyanın Qara dəniz sahilində yerləşən Xəzər Boru Kəməri Konsorsiumunun terminalı yaxınlığında Yunanıstan şirkətlərinə məxsus dörd neft tankeri pilotsuz uçuş aparatlarının hücumuna məruz qalıb.
Məlumata əsasən, hadisə neft yükləmək üçün bölgədə gözləyən tankerlər ətrafında baş verib. Mənbələr bildirir ki, hücumda istifadə olunan pilotsuz uçuş aparatlarının Ukraynaya məxsus olduğu ehtimal edilir, lakin Kiyev hadisə ilə bağlı rəsmi açıqlama verməyib. Xəzər Boru Kəməri Konsorsiumunun rəhbərliyi də insidentə dair şərh verməkdən çəkinib.
Bildirilir ki, hücuma məruz qalan gəmilərdən ikisi Yunanıstan mərkəzli “Delta Tankers” şirkətinə məxsus Delta Harmony, digəri isə “Thenamaris” şirkətinin idarə etdiyi Matilda tankeridir. Məlumatlara görə, Delta Harmony Tengiz yatağından, Matilda isə Karaçaqanək yatağından neft yükləməli idi.
Dəniz təhlükəsizliyi mənbələri hücum nəticəsində tankerlərdən birində yanğın baş verdiyini, lakin heyət tərəfindən qısa müddətdə söndürüldüyünü bildirib.
“Thenamaris” şirkətinin nümayəndəsi Matilda tankerinin terminaldan təxminən 30 dəniz mili aralıda olarkən iki pilotsuz uçuş aparatı ilə vurulduğunu təsdiqləyib. Onun sözlərinə görə, hadisə zamanı xəsarət alan olmayıb, göyərtə konstruksiyalarında yaranan ziyan məhdud olub və gəmi üzmə qabiliyyətini saxlayaraq bölgəni tərk edib.
“Delta Tankers” isə məsələ ilə bağlı sorğulara hələlik cavab verməyib.
Qeyd olunur ki, bu hadisə regionda enerji təchizatı baxımından həssas bir dövrdə baş verib. Xəzər Boru Kəməri Konsorsiumu terminalı Qazaxıstan neft ixracının təxminən 80 faizini təmin edir və neft Rusiyanın Novorossiysk yaxınlığındakı Yujnaya Ozeriyevka terminalına nəql olunur.
Xatırladaq ki, daha əvvəl — noyabrın 29-da — pilotsuz uçuş aparatı konsorsiumun üç əsas yükləmə şamandırasından birini vurmuşdu. Bu hadisə Qazaxıstanın neft ixracında və hasilatında ciddi azalmaya səbəb olmuşdu.
Məlumatlara əsasən, Qara dəniz terminalındakı məhdudiyyətlər fonunda 1–12 yanvar tarixlərində Qazaxıstanın neft və qaz kondensatı istehsalı dekabr ayının orta göstəricisi ilə müqayisədə təxminən 35 faiz azalıb. Qazaxıstanın Enerji Nazirliyi isə bildirib ki, hazırda ixrac yalnız bir şamandıra vasitəsilə davam etdirilir.
Son hücumlar Rusiya–Ukrayna müharibəsinin Qara dənizdə enerji və ticarət marşrutlarına təsirinin daha da dərinləşdiyini göstərir.
