BAKI,AzerVoice, Orxan Qədirzadə
Hindistanın Qərbi Benqal ştatında qeydə alınan Nipah virusu halları Asiya regionunda narahatlığa səbəb olub.
AzerVoice xəbər verir ki, Hindistanın Qərbi Benqal ştatında Nipah virusu ilə bağlı iki təsdiqlənmiş yoluxma faktı aşkarlanıb. Bu fondda bir sıra ölkələr Ay Yeni ili ərəfəsində beynəlxalq səyahətlərin artacağını nəzərə alaraq hava limanlarında tibbi yoxlama tədbirlərini sərtləşdirib.
Hindistan Səhiyyə Nazirliyinin məlumatına görə, 2025-ci ilin dekabr ayından bu yana Qərbi Benqalda iki nəfərdə Nipah virusu aşkarlanıb. Rəsmi açıqlamada yoluxan şəxslərin kimliyi barədə ətraflı məlumat verilməsə də, onların təmasda olduğu 196 nəfərin hamısının simptomlarının olmadığı və test nəticələrinin mənfi çıxdığı bildirilib. Nazirlik vəziyyətin daimi nəzarətdə saxlanıldığını qeyd edib.
Yerli səhiyyə rəsmisinin KİV-nə verdiyi məlumata əsasən, yoluxan şəxslər səhiyyə işçiləridir və hazırda xəstəxanada müalicə olunurlar. Mütəxəssislər bu faktın virusun xəstəxana şəraitində aşkarlanmamış xəstədən tibb personalına keçməsi ehtimalını artırdığını bildirirlər.
Nipah virusu nədir və niyə təhlükəlidir?
Nipah virusu heyvanlardan insanlara keçən zoonoz virusdur. Əsas daşıyıcıları meyvə yarasaları hesab olunur. Virus həm yoluxmuş qida vasitəsilə, həm də insan-insan təması yolu ilə ötürülə bilir. Xəstəlik adətən ağır tənəffüs və sinir sistemi pozğunluqları yaradır, yüksək hərarət və baş ağrısından başlayaraq beyin iltihabına qədər inkişaf edə bilir.
London Gigiyena və Tropik Tibb Məktəbinin mütəxəssisi Kaca Abbasın sözlərinə görə, Nipah virusu ilə yoluxma zamanı ölüm faizi 40–75 faiz arasında dəyişir. Bununla belə, virusun yayılma əmsalı aşağıdır və genişmiqyaslı pandemiyaya çevrilmə ehtimalı zəif qiymətləndirilir.
Region ölkələri nə kimi tədbirlər görür?
Qərbi Benqaldakı hadisələrdən sonra Tailand, İndoneziya, Malayziya və Nepal beynəlxalq hava limanlarında əlavə tibbi nəzarət mexanizmləri tətbiq edib. Tailandda Nipah riski olan ölkələrdən gələn təyyarələr üçün xüsusi dayanacaq zonaları ayrılıb, sərnişinlərdən sağlamlıq bəyannamələri tələb olunur. Banqkok hava limanında istilik skanerləri quraşdırılıb.
Çində də sosial şəbəkələrdə virusla bağlı narahatlıq artıb. Rəsmi qurumlar ölkədə Nipah virusu halının qeydə alınmadığını bildirsə də, idxal risklərinin mövcudluğu barədə xəbərdarlıq edib.
Müalicə və profilaktika imkanları
Hazırda Nipah virusuna qarşı təsdiqlənmiş peyvənd və ya spesifik müalicə üsulu mövcud deyil. Xəstələr əsasən dəstəkləyici terapiya və bəzi antiviral preparatlarla müalicə olunur. Ümumdünya Səhiyyə Təşkilatı virusun qarşısının alınması üçün gigiyena qaydalarına əməl olunmasını, yarasaların qida məhsullarına çıxışının məhdudlaşdırılmasını və xəstə insanlarla təmasdan çəkinməyi tövsiyə edir.
