BAKI,VOA
7 May tarixi dünya və Azərbaycan tarixində bir sıra önəmli hadisələrlə yadda qalıb. Aşağıda bu gün baş vermiş əsas hadisələrin xronoloji xülasəsini təqdim edirik:
558-ci ildə Bizans imperiyasının paytaxtı Konstantinopolda Ayasofya məbədinin günbəzi zəlzələ nəticəsində dağıldı. Günbəzin yenidən inşası üçün imperator I Yustinian memar İsidorusun nəvəsinə tapşırıq verdi.
1824-cü ildə Lüdviq van Bethovenin möhtəşəm “9-cu Simfoniyası” Vyanada ilk dəfə ifa olundu və bu hadisə dünya musiqi tarixində dönüş nöqtəsi kimi yadda qaldı.
1832-ci ildə Yunanıstan krallığı rəsmi şəkildə yaradıldı və Bavyar knyazı Otto ölkənin ilk kralı elan edildi.
1840-cı ildə rus bəstəkarı Pyotr İlyiç Çaykovski anadan oldu. O, sonralar “Qu gölü” və “Yatmış gözəl” kimi məşhur əsərlərin müəllifi kimi tanındı.
1895-ci ildə rus ixtiraçı Aleksandr Popov ilk radio siqnalını qəbul etdi və bu hadisə radio rabitəsinin əsasını qoydu.
1915-ci ildə Birinci Dünya Müharibəsi zamanı Almaniya sualtı qayığı tərəfindən batırılan “Lusitaniya” sərnişin gəmisində 1.198 nəfər həyatını itirdi. Bu faciə ABŞ-ın müharibəyə daxil olmasına təsir edən mühüm səbəblərdən biri oldu.
1924-cü ildə İstanbulda “Cümhuriyyət” qəzeti nəşrə başladı.
1945-ci ildə Almaniyanın nümayəndəsi general Alfred Yodl Fransanın Reyms şəhərində qeyd-şərtsiz təslim aktını imzaladı. Sənəd 8 may tarixində qüvvəyə mindi və Avropada İkinci Dünya Müharibəsi rəsmi olaraq başa çatdı.
1946-cı ildə Yaponiyada "Tokio Telekommunikasiya Mühəndisliyi" şirkəti təsis olundu. Bu şirkət sonradan “Sony” adı ilə dünyaca məşhur brendə çevrildi.
1992-ci ildə Tehranda Azərbaycan, Ermənistan və İran arasında atəşkəslə bağlı razılaşma imzalandı. Lakin bu saziş uzunmüddətli sülhə gətirib çıxarmadı.
1995-ci ildə Fransada keçirilən prezident seçkilərində sağçı namizəd Jak Şirak qalib gəldi.
1999-cu ildə NATO qüvvələri Belqradda yerləşən Çin səfirliyini səhvən bombaladı. Üç Çin vətəndaşı həyatını itirdi və bu hadisə beynəlxalq qalmaqala səbəb oldu.
2000-ci ildə Vladimir Putin Rusiya Federasiyasının prezidenti vəzifəsinə rəsmi olaraq başladı.
2008-ci ildə Dmitri Medvedev Rusiya prezidenti kimi and içdi və Vladimir Putin baş nazir postuna keçdi.
2012-ci ildə Bakı Kristal Zalı istifadəyə verildi və Azərbaycan 57-ci “Eurovision” Mahnı Müsabiqəsinə ev sahibliyi etməyə hazır olduğunu elan etdi.
Həmin gün Zaqatala rayonunda 6.5 bal gücündə baş verən zəlzələ bölgədə ciddi dağıntılara səbəb oldu.
2013-cü ildə Nigeriyada Boko Haram tərəfindən təşkil olunan hücum nəticəsində 55 nəfər öldürüldü. Filippinlərdə Mayon vulkanının püskürməsi nəticəsində 4 nəfər həyatını itirdi. Suriyada isə BMT-nin 4 filippinli sülhməramlısı silahlılar tərəfindən qaçırıldı.
2014-cü ildə Ukraynanın Mariupol şəhərində hökumət qüvvələri ilə separatçılar arasında baş verən toqquşmalarda 5 nəfər öldü, 15 nəfər isə əsir alındı. Eyni gün Tailandın baş naziri Yingluck Şinavatra və onun kabinetinin 9 üzvü məhkəmə qərarı ilə vəzifədən uzaqlaşdırıldı.
2015-ci ildə Böyük Britaniyada keçirilən ümumi seçkilərdə Mühafizəkarlar Partiyası parlamentdə çoxluğu əldə etdi. Nigeriyanın cənub-qərbində Boko Haram tərəfindən təşkil olunan hücumda azı 5 nəfər həyatını itirdi.
2016-cı ildə Suriyanın Ələppo şəhəri yaxınlığında İranın 13 əsgəri islamçı silahlılarla toqquşmalarda həlak oldu. Həmin gün Vyetnamın Gia Lai əyalətində baş verən yol qəzasında 11 nəfər həyatını itirdi.
2017-ci ildə Fransada keçirilən prezident seçkilərində Emmanuel Makron qalib gəldi. Almaniyanın Hannover şəhərində isə İkinci Dünya Müharibəsindən qalan bombaların zərərsizləşdirilməsi üçün 50 min insan təxliyə edildi.
2018-ci ildə Vladimir Putin Rusiya prezidenti kimi yeni müddətə and içdi. Havay adalarında Kilauea vulkanının püskürməsi nəticəsində 26 ev məhv oldu.
2019-cu ildə Liviyada Milli Ordu Tripoli üzərində GNA-ya məxsus qırıcı təyyarəni vurdu və pilotu əsir aldı. ABŞ Dövlət Katibi Mayk Pompeo isə İraqa qəfil səfər edərək İranla bağlı gərginliyi müzakirə etdi.
2020-ci ildə Hindistanın Visakhapatnam şəhərində kimyəvi zavodda baş verən qaz sızması nəticəsində 13 nəfər öldü, yüzlərlə insan zəhərləndi. ABŞ-da isə Ahmaud Arberynin qətli ilə bağlı iki nəfərə qarşı rəsmi ittiham irəli sürüldü.
2021-ci ildə Qüdsdə Əl-Əqsa məscidində İsrail polisi ilə fələstinlilər arasında baş verən qarşıdurmalarda 178 nəfər yaralandı. ABŞ-ın Şərq Sahilində Colonial Pipeline şirkəti ransomware hücumuna məruz qaldı və fəaliyyətini dayandırdı.
2022-ci ildə Ukraynanın Odessa şəhəri Rusiya raket hücumuna məruz qaldı. Azovstal zavodundan qadınların, uşaqların və yaşlıların təxliyə olunduğu açıqlandı.
2023-cü ildə ABŞ-ın Texas ştatındakı Allen Premium Outlets ticarət mərkəzində baş verən silahlı hücumda 8 nəfər həyatını itirdi. Kentucky Derby yarışında isə outsider olan Rich Strike atı 80-1 nisbəti ilə qalib gəldi.
2024-cü ildə Ukrayna Təhlükəsizlik Xidməti Rusiya tərəfindən ələ alınmış iki polkovniki Prezident Zelenskinin sui-qəsd planında iştirak etdiklərinə görə həbs etdi. Həmin gün Ukrayna qüvvələri Luqanskda yerləşən neft terminalına raket hücumu təşkil etdi, nəticədə böyük yanğın baş verdi və azı 5 nəfər yaralandı.
