BAKI,AzerVoice
2022-ci il noyabrın 30-da OpenAI generativ süni intellekt çatbotu olan ChatGPT-ni ictimaiyyətə təqdim etdi. Applenin Sirisi, Amazonun Alexası və Google Assistant kimi əvvəlki məşhur sistemlərdən daha inkişaf etmiş olan bu alət, qısa müddətdə tarixdə ən sürətlə böyüyən texnoloji məhsul oldu.
ChatGPT, şirkətin yeddi illik böyük dil modelləri (LLM) üzərində apardığı inkişaf işlərinə əsaslanırdı. Bu modellər böyük mətn bazalarından öyrənərək insan dilində oxumaq, yazmaq və dialoq qurmaq bacarığına malikdir. 2020-ci ildə OpenAI 175 milyard parametr və 45 terabayt məlumat üzərində təlimləndirilmiş GPT-3 modelini təqdim etdi. Bu məlumatlara rəqəmsal kitablar, saytlar, Reddit üzərindən toplanan ünvanlar və Wikipedia məqalələri daxil idi. Bu təlim və təbii dil işlənməsi modellərə verilən sualı analiz edib, növbəti sözü proqnozlaşdırmaqla cavab yaratmağa imkan verirdi.
GPT-3-ün bir növ “spin-off” variantı olan ChatGPT, bu texnologiyanı GPT-3.5 əsasında qurulmuş dialoq interfeysi ilə istifadəçilərə təqdim etdi.
OpenAI istifadəçilərə ChatGPT-ni ilkin mərhələdə pulsuz sınaq imkanı verdi və bu, platformanın sürətlə yayılmasına səbəb oldu. Şirkətin həmtəsisçisi və CEO-su Sam Altmanın sözlərinə görə, çatbot cəmi 5 gün ərzində 1 milyon istifadəçiyə çatdı, UBS investisiya bankının məlumatına görə isə o, tarixdə ən sürətlə böyüyən istehlakçı tətbiqi oldu. Çünki ChatGPT-nin iki aya yaxın müddətdə çatdığı 100 milyon aylıq istifadəçi göstəricisi TikTok üçün 9 ay, Instagram üçün təxminən 2,5 il çəkmişdi. 2023-cü ilin martında Pew Research Centerin sorğusuna görə ABŞ-lı böyüklərin 14 faizi artıq ChatGPT-ni sınamışdı.
2025-ci ildə Altman bir bloq yazısında ChatGPT-ni “indiyə qədər yaşamış istənilən insandan daha güclü” adlandırsa da, bu qiymətləndirmə ilə razılaşmayanlar da var. ChatGPT-nin mətn və kod yazmaq, məlumat analiz etmək və şəkillər yaratmaq qabiliyyəti təhsildən tutmuş kompüter elmlərinə, hüquqdan biznes konsaltinqinə qədər bir çox sahəni dəyişdirdi. Yeniyetmələrin 26 faizi məktəb tapşırıqları üçün ChatGPT-dən istifadə etdiyini bildirir. Məktəblər və universitetlər isə AI alətlərinin dərs prosesinə necə və hansı formada daxil ediləcəyini müəyyənləşdirməyə çalışırlar.
ChatGPT-dən sonra bir çox şirkət öz süni intellekt çatbotlarını istifadəyə verdi: Google Gemini, Microsoft Copilot, Meta AI, Anthropic Claude və xAI Grok. OpenAI və digər texnologiya nəhəngləri həm böyük imkanların, həm də böyük risklərin mövcud olduğunu etiraf edirlər. 2023-cü ildə bir qrup AI mütəxəssisi və sənaye liderləri “süni intellektdən yaranan məhvolma riskinin qarşısının alınması qlobal prioritet olmalıdır” ifadəsi ilə təhlükəsizlik bəyanatı imzaladı. Eyni zamanda Altman süni intellektlə “gələcəyin indidən qat-qat yaxşı ola biləcəyinə” inanır.
