BAKI,VOA, Fərid Mikayılov

Süni intellekt əsaslı çat-botların tibbi məsləhət üçün istifadə olunması son illər geniş yayılıb.

VOA xəbər verir ki, OpenAI şirkətinin “ChatGPT Health” adlı yeni alətini təqdim etməsindən sonra bu texnologiyaların sağlamlıq sahəsində istifadəsinin təhlükəsizliyi və etibarlılığı yenidən müzakirə mövzusuna çevrilib.

Məlumata görə, dünyada yüz milyonlarla insan müxtəlif mövzularda məsləhət almaq üçün süni intellekt çat-botlarına müraciət edir. Bu tendensiya texnologiya şirkətlərini səhiyyə suallarına xüsusi cavab verən proqramlar hazırlamağa sövq edib.

OpenAI tərəfindən təqdim edilən ChatGPT Health sistemi istifadəçilərin tibbi qeydlərini, sağlamlıq tətbiqlərindən və geyilə bilən cihazlardan əldə olunan məlumatları analiz edərək sağlamlıqla bağlı suallara cavab vermək imkanına malikdir. Hazırda proqram gözləmə siyahısı ilə istifadəçilərə təqdim olunur.

Süni intellekt sahəsində OpenAI-yə rəqib olan Anthropic şirkəti də “Claude” adlı çat-botunun bəzi istifadəçilərinə oxşar funksiyalar təqdim etməyə başlayıb.

Bununla yanaşı, hər iki şirkət vurğulayır ki, bu sistemlər peşəkar tibbi xidmətin alternativi deyil və tibbi diaqnoz qoymaq üçün istifadə edilməməlidir.

Ekspertlərin fikrincə, süni intellekt sistemləri mürəkkəb analiz nəticələrini izah etmək, istifadəçilərin həkim qəbuluna hazırlaşmasına kömək etmək və tibbi sənədlərdə gizli qalan sağlamlıq tendensiyalarını müəyyən etmək baxımından faydalı ola bilər.

Bununla belə, mütəxəssislər bildirirlər ki, nəfəs darlığı, sinə ağrısı və ya şiddətli baş ağrısı kimi ciddi simptomlar olduqda insanlar süni intellekt sistemlərinə deyil, birbaşa tibbi yardım xidmətlərinə müraciət etməlidirlər.

Digər mühüm məsələ isə şəxsi məlumatların qorunması ilə bağlıdır. Mütəxəssislər xəbərdarlıq edir ki, istifadəçilərin çat-botlara təqdim etdiyi tibbi məlumatlar bəzi hallarda tibbi məlumatların qorunması ilə bağlı qanunların tam əhatə dairəsinə daxil olmaya bilər.

Aparılan bəzi tədqiqatlar göstərir ki, süni intellekt sistemləri tibbi testlər və imtahan suallarında yüksək nəticə göstərə bilsə də, real istifadəçilərlə ünsiyyətdə bəzən səhvlərə yol verə bilir.

Oksford Universitetində 1300 iştirakçı ilə aparılan araşdırma nəticəsində müəyyən edilib ki, hipotetik sağlamlıq problemlərini qiymətləndirmək üçün süni intellekt çat-botlarından istifadə edən şəxslər onlayn axtarış sistemlərindən istifadə edənlərə nisbətən daha düzgün qərarlar qəbul etməyiblər.

Bununla belə, tədqiqatçılar qeyd edir ki, tibbi məlumatlar daha ətraflı və yazılı şəkildə təqdim edildikdə süni intellekt sistemləri xəstəliyin əsas səbəbini təxminən 95 faiz hallarda düzgün müəyyən edə bilir.

Ekspertlər hesab edirlər ki, hazırkı mərhələdə süni intellekt çat-botları tibbi məsləhət üçün köməkçi vasitə kimi istifadə oluna bilər, lakin onların verdiyi məlumatlar mütləq şəkildə peşəkar həkim rəyi ilə təsdiqlənməlidir.