BAKI,AzerVoice, Fərid Mikayılov

Yeni elmi araşdırma göstərib ki, insanların şəxsiyyət xüsusiyyətləri onların ömür uzunluğuna birbaşa təsir göstərə bilər. Mütəxəssislər hesab edir ki, bu nəticələr gələcəkdə fərdiləşdirilmiş tibbi xidmətlərin formalaşmasına təkan verəcək.

Araşdırmanın nəticələrinə görə, nizamlı, məsuliyyətli, aktiv, yardımsevər və çalışqan şəxslər daha uzun ömür sürürlər. Əvəzində pessimist, narahat və stressə meyilli insanlar daha yüksək ölüm riski ilə üzləşirlər.

Tədqiqatçılar vurğulayıblar ki, insanın özünü necə dəyərləndirməsi onun davranış və sağlamlıq vərdişlərinə təsir göstərir.

Məsələn, nizamlı şəxslər dərmanlarını vaxtında qəbul edir və sağlam həyat rejiminə daha çox riayət edirlər.

Araşdırma “Journal of Psychosomatic Research” jurnalında dərc olunub və şəxsiyyətin qiymətləndirilməsində istifadə olunan ənənəvi “Böyük Beşlik” (OCEAN) modelinin yeni interpretasiyasına əsaslanıb.

Bu model şəxsiyyəti beş əsas göstəriciyə bölür: açıqlıq, vicdanlılıq, ünsiyyətcillik, uyğunluq və nevrotiklik.

Edinburq Universitetinin professoru Rene Mottusun rəhbərlik etdiyi alimlər qrupu 22 min nəfərin məlumatlarını təhlil edərək müəyyən edib ki, bu modelin daha incə, konkret alt göstəricilərə bölünməsi ilə ölüm ehtimalını proqnozlaşdırmaq iki dəfə daha dəqiq olur.

“Yaş, cins və xəstəliklər nəzərə alınsa belə, özünü ‘aktiv’ hesab edən insanların ölüm riski orta hesabla 21 faiz daha azdır,” – deyə professor Mottus qeyd edib.

Psixoloq və idrak elmləri üzrə tədqiqatçı Dr. John Francis Leader bildirib ki, düşüncə və davranış tərzləri insanların həm psixoloji rifahına, həm də profilaktik sağlamlıq tədbirlərinə riayət etməsinə təsir edir.

Leader əlavə edib ki, şəxsiyyət xüsusiyyətləri tamamilə sabit deyil və şüurlu səy, motivasiya və həyat tərzi dəyişiklikləri ilə zamanla formalaşa bilər.