Süveyş kanalının bağlanması, Mir stansiyasının məhvi və qlobal siyasi zəlzələlər: 23 mart hadisələri
Tarix bu gün qlobal ticarət yollarının iflic olmasına, faşizmin rəsmi təməllərinin atılmasına və kosmik epoxanın böyük simvollarından birinin sulara qərq olmasına şahidlik edib
Tokioda sarin qazı hücumu, İraqın işğalı və Novruz təntənəsi: 20 mart hadisələri
Tarix bu gün qlobal siyasi xəritəni dəyişən müharibələrə, dəhşətli terror aktlarına və imperiyaların böyük zəfərlərinə şahidlik edib.
Xilafətin ləğvi, Səudiyyə Ərəbistanında neftin kəşfi və müasir Azərbaycanın qərarları: 3 mart dosyesi
Tarix bu gün imperiyaların təməlinin sarsıldığı, qlobal xəritələrin yenidən cızıldığı və böyük elmi-siyasi inqilabların baş verdiyi gündür. 3 mart – Türkiyə Respublikasında Mustafa Kamal Atatürkün rəhbərliyi ilə Osmanlı xanədanının sürgün edildiyi, dinlə dövlət işlərinin ayrıldığı və xilafətin rəsmən ləğv olunduğu (1924) tarixi gündür.
Azərbaycanın Birləşmiş Millətlər Təşkilatına üzvlüyü, Mərakeşin müstəqilliyi və qlobal böhranlar: 2 mart dosyesi
Tarix bu gün qlobal miqyaslı diplomatik zəfərlərə, hərbi qarşıdurmalara və yeni müstəqillik bəyannamələrinə şahidlik edib. 2 mart – müstəqil Azərbaycan Respublikasının, eləcə də digər Türk dövlətlərinin (Qazaxıstan, Qırğızıstan, Özbəkistan, Türkmənistan) Birləşmiş Millətlər Təşkilatına tamhüquqlu üzv qəbul edildiyi (1992) ən qürurverici və tarixi gündür. Yaxın Şərq və ərəb dünyasında isə bu gün Mərakeşin Fransadan müstəqilliyini elan etdiyi (1956) və Liviya diktatoru Müəmmər Qəddafinin ölkənin adını rəsmən Liviya Ərəb Xalq Cəmahiriyyəsi olaraq dəyişdirdiyi (1977) tarixdir. Qlobal arenada Sovet İttifaqı və Çin arasında qanlı Damanski adası toqquşmasının (1969) başladığı, İraqda Aşura günü dəhşətli terror aktlarının (2004) baş verdiyi və Amerikanın "Pioneer 10" aparatının Yupiterə fəzaya buraxıldığı (1972) gündür. Müasir Azərbaycan tarixi üçün isə dövlət rəhbərliyinin Cənub Qaz Dəhlizi və iqtisadi inkişafla bağlı yeni rəsmi qərarlar verdiyi bir təqvimdir. Rusiya imperatoru I Nikolayın ölümündən Vilt Çemberlenin tarixi rekorduna qədər – www.voa.az 2 martın ən geniş, təfsilatlı və ölkədaxili rəsmi qərarlarla zəngin xronologiyasını təqdim edir.
Sumqayıt təxribatı, Körfəz müharibəsinin sonu və Krımın işğalı: 27 fevral dosyesi
Tarix bu gün imperiyaların çökməsinə, qlobal atəşkəslərə və qaranlıq təxribatlara şahidlik edib. 27 fevral – Azərbaycanın müasir tarixinə qara hərflərlə yazılmış, erməni millətçilərinin və sovet xüsusi xidmət orqanlarının birgə ssenarisi olan Sumqayıt hadisələrinin başladığı (1988) gündür.
Xocalı qətliamının başlanması, Qızıl ordunun işğalı və müasir Azərbaycanın qərarları: 25 fevral dosyesi
Tarix bu gün qlobal siyasi dəyişikliklərə və unudulmaz faciələrə şahidlik edib. 25 fevral – Ermənistan silahlı qüvvələrinin bəşəriyyətə qarşı ən ağır cinayətlərdən biri olan Xocalı soyqırımına başladığı müdhiş gecənin tarixidir (1992). Eyni zamanda, düz bir il əvvəl (2025) Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin Xocalı şəhərində Xocalı Soyqırımı Memorial Kompleksinin yaradılması barədə tarixi Sərəncam imzaladığı qürurverici gündür.
Navalnının ölümü, iqlim protokolu və fironun oyanışı: 16 Fevral Dosyesi
Tarix bu gün həm qədim sirlərin açılmasına, həm də müasir siyasi faciələrə şahidlik edib. 16 fevral – Rusiyanın ən səs-küylü müxalifətçisi Aleksey Navalnının Arktika həbsxanasında müəmmalı şəkildə öldüyü, Misirdə arxeoloq Hovard Karterin Firon Tutanxamonun qızıl tabutunu ilk dəfə açaraq dünyaya səs saldığı gündür. Bu gün həm də qlobal istiləşmə ilə mübarizənin əsas sənədi olan Kioto Protokolunun qüvvəyə mindiyi, Türkiyədə Türk Hava Qurumunun (Türk Təyyarə Cəmiyyəti) əsasının qoyulduğu və Litvanın müstəqilliyini elan etdiyi tarixdir. Fidel Kastronun andiçməsindən Hizbullahın manifestinə, Daşkənddəki sui-qəsddən Miranda peykinin kəşfinə qədər – AzerVoice 16 fevralın ən geniş xronologiyasını təqdim edir.
