BAKI,VOA Orxan Qədirzadə

Türkiyə Prezidenti Rəcəb Tayyib Ərdoğan Qazaxıstan səfərindən dönüş zamanı jurnalistlərin suallarını cavablandıraraq daxili siyasət, təhlükəsizlik, müdafiə sənayesi, türk dünyası, Avropa ilə münasibətlər və sosial məsələlər barədə geniş açıqlamalar verib.

VOA xəbər verir ki, Rəcəb Tayyib Ərdoğan Qazaxıstan Prezidenti Kasım-Comard Tokayevlə keçirilən görüşlər zamanı ikitərəfli münasibətlərin, regional və qlobal proseslərin ətraflı müzakirə olunduğunu bildirib. O qeyd edib ki, iki ölkə arasında müxtəlif sahələri əhatə edən 12 sənədlə yanaşı, “Əbədi Dostluq və Genişləndirilmiş Strateji Tərəfdaşlıq Bəyannaməsi” də imzalanıb.

Prezident bildirib ki, Qazaxıstanla münasibətlərdə ticarət, enerji və investisiyalar əsas hərəkətverici qüvvə olaraq qalır. Onun sözlərinə görə, son beş ildə orta hesabla 5 faizdən artıq böyüyən Qazaxıstan iqtisadiyyatı Mərkəzi Asiyanın ən böyük iqtisadi sistemlərindən biridir. Hazırda türk şirkətlərinin tikinti, maliyyə, turizm və informasiya texnologiyaları daxil olmaqla müxtəlif istiqamətlər üzrə təxminən 6 milyard dollarlıq sərmayələri mövcuddur. Türkiyə və Qazaxıstan qarşılıqlı ticarət dövriyyəsini 10 milyard dollardan 15 milyard dollara çatdırmağı hədəfləyir.

Ərdoğan həmçinin Türk Dövlətləri Təşkilatının qeyri-rəsmi zirvə görüşündə imzalanmış “Türküstan Bəyannaməsi”nin rəqəmsallaşma və süni zəka imkanlarından istifadə etməklə təşkilatın fəaliyyətini gücləndirməyi hədəflədiyini açıqlayıb. O vurğulayıb ki, türk dünyasının iqtisadi, strateji və mədəni potensialı çox yüksəkdir və Türkiyə bu potensialın daha da aktivləşdirilməsi istiqamətində fəaliyyətini davam etdirəcək.

Yaxın Şərqdəki vəziyyətə toxunan Türkiyə Prezidenti bölgədəki gərginliyin əsas səbəblərindən birinin İsrailin davamlı təxribat xarakterli addımları olduğunu bildirib. Onun sözlərinə görə, Türkiyə münaqişələrin daha da genişlənməsinin qarşısını almaq və regionda sabitliyin təmin olunması üçün diplomatik səylərini davam etdirəcək. Ərdoğan əlavə edib ki, bölgənin problemləri region ölkələri tərəfindən həll edilməlidir.

NATO ilə bağlı açıqlamalarında Ərdoğan Ankarada keçiriləcək NATO Liderlər Zirvəsinin tarixi əhəmiyyət daşıdığını bildirib. Onun sözlərinə görə, dünyada dəyişən geosiyasi vəziyyət alyans qarşısında yeni təhlükələr və yeni məsuliyyətlər yaradıb. Türkiyə daha hazırlıqlı və daha güclü NATO üçün üzərinə düşən öhdəlikləri yerinə yetirməyə hazırdır.

Avropa Birliyi ilə münasibətlərə toxunan Türkiyə Prezidenti ölkəsinin tamhüquqlu üzvlük hədəfindən geri çəkilməyəcəyini bildirib. O qeyd edib ki, Türkiyə iştirak etdiyi bütün platformalara əlavə güc və dəyər qazandıran dövlətdir və Avropa Birliyi Türkiyəni tarixi imkan kimi qiymətləndirməlidir.

Müdafiə sənayesi barədə danışan Ərdoğan Türkiyənin milli döyüş təyyarəsi layihəsinin uğurla davam etdiyini bildirib. Onun sözlərinə görə, bu layihə yalnız başlanğıcdır və gələcəkdə daha güclü layihələr hazırlanacaq. O qeyd edib ki, müdafiə sənayesi məhsulları beynəlxalq səviyyədə ciddi maraq doğurur və son sərgidə 8 milyard dollarlıq iş həcmi formalaşıb.

“Terrorsuz Türkiyə” hədəfi barədə danışan Prezident bildirib ki, bu proses ölkənin birlik və qardaşlığını möhkəmləndirməyə yönəlmiş strateji məqsəddir. O vurğulayıb ki, son 18 ay ərzində ciddi irəliləyiş əldə olunub və bütün çətinliklərə baxmayaraq proses davam etdiriləcək. Ərdoğan qeyd edib ki, bu məqsədə çatmaq üçün həmrəylik və koordinasiya şəraitində fəaliyyət davam etdiriləcək.

Ərdoğan sosial şəbəkələr və uşaqların təhlükəsizliyi məsələsinə də toxunaraq bildirib ki, 15 yaşdan aşağı uşaqlar üçün yaş təsdiqləmə sistemi tətbiq ediləcək. Onun sözlərinə görə, dövlət, ailələr və rəqəmsal platformalar birgə şəkildə uşaqları virtual mühitin təhlükələrindən qorumaq üçün fəaliyyət göstərəcəklər.

Prezident həmçinin ailə siyasəti və yeni konstitusiya təşəbbüsləri barədə danışaraq, ölkənin yeni, daha geniş əhatəli və müasir tələblərə cavab verən konstitusiyaya ehtiyac duyduğunu bildirib.