117 yaşlı ispan qadının uzunömürlülük sirri açılıb
İspaniyanın ən yaşlı sakini Maria Branyas 2024-cü ilin avqustunda 117 yaşında vəfat etdikdə, o, dünyanın ən yaşlı insanı sayılırdı. Ancaq alimlər onun genetik və bioloji analizlərini araşdırdıqda, yaşının çox gənc görünə biləcəyini müəyyən ediblər.
Alimlər yaşlanmanı geri çevirməyin yolunu kəşf edib
Araşdırmaya görə, hüceyrələrin bölünməsi zamanı xromosomların uc hissəsində yerləşən telomerlərin davamlı qısalması hüceyrələrin yaşlanmasına və ölümü ilə nəticələnir. Bu proses xərçəng hüceyrələrinin nəzarətsiz çoxalmasının qarşısını ala bilsə də, eyni zamanda genetik yaşlanmanı da sürətləndirir. Qocalmış və bölünməyən senescent hüceyrələrin bədəndə yığılması yaşlanmanın əsas səbəblərindən hesab olunur.
İsti hava dalğaları bioloji yaşlanmanı sürətləndirir
Yeni elmi araşdırma isti hava dalğalarının insan sağlamlığına uzunmüddətli təsirlərini ortaya qoyub. Mütəxəssislər bildirirlər ki, dəfələrlə yüksək temperatur dalğalarına məruz qalmaq bioloji yaşlanmanı sürətləndirir və bu təsir siqaret, alkoqol istifadəsi və ya fiziki hərəkətsizlik qədər zərərlidir.